เรื่อง : การพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน
ผู้วิจัย : นางสาวภัศณี ปฏิโชติ
ปีที่วิจัย : 2567-2568
บทคัดย่อ
การวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และแนวทางการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน 2) สร้างและพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน 3) ทดลองใช้รูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน 4) ประเมินและรับรองรูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน ประชากรที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ ครูผู้สอนที่ปฏิบัติหน้าที่สอนในโรงเรียนนครนนท์วิทยา ๒ วัดทินกรนิมิต สังกัดสำนักการศึกษา เทศบาลนครนนทบุรี จังหวัดนนทบุรีในปีการศึกษา 2567 จำนวน 35 คน และครูผู้สอนที่ปฏิบัติหน้าที่สอน ในโรงเรียนนครนนท์วิทยา ๒ วัดทินกรนิมิต สังกัดสำนักการศึกษา เทศบาลนครนนทบุรี จังหวัดนนทบุรีในปีการศึกษา 2568 จำนวน 34 คน ได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) ประชากรที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ นักเรียนชั้นอนุบาล 1 - มัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่กำลังศึกษาในปีการศึกษา 2568 โรงเรียนนครนนท์วิทยา ๒ วัดทินกรนิมิต สังกัดสำนักการศึกษา เทศบาลนครนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี จำนวน 386 คน และกลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ นักเรียนชั้นอนุบาล 1 มัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่กำลังศึกษาในปีการศึกษา 2568 โรงเรียนนครนนท์วิทยา ๒ วัดทินกรนิมิต สังกัดสำนักการศึกษา เทศบาลนครนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี จำนวน 193 คน โดยใช้ตารางเครจซี่ และมอร์แกน (Krejcie and Morgan, 1970) และใช้การสุ่มอย่างง่าย (Simple Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย 1) รูปแบบการบริหารงานวิชาการ 2) แบบสอบถาม 3) แบบสัมภาษณ์ 4) แบบประเมินความสอดคล้อง และ 5) แบบสอบถามความพึงพอใจ การวิเคราะห์ข้อมูล ค่าเฉลี่ย ร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า
1. ผลการศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และแนวทางการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน สภาพปัจจุบัน โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง ( x̄ = 3.37, S.D. = 0.64) สภาพที่พึงประสงค์ โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.70, S.D. = 0.37) และแนวทางการบริหารงานวิชาการควรดำเนินการอย่างเป็นระบบและเชื่อมโยงกันทั้ง 5 องค์ประกอบ ได้แก่ การบริหารหลักสูตรและการวางแผนการจัดการเรียนรู้ การพัฒนาครูด้านการจัดการเรียนรู้ การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ การนิเทศ กำกับ ติดตาม และประเมินผล และการส่งเสริมสื่อ นวัตกรรม และแหล่งเรียนรู้ โดยเน้นการมีส่วนร่วมของครู การพัฒนาความสามารถในการออกแบบกิจกรรมที่ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์ การใช้ผลการประเมินเพื่อปรับปรุงการจัดการเรียนรู้ การนิเทศ เพื่อพัฒนาการปฏิบัติงาน และการสนับสนุนทรัพยากรที่จำเป็น ซึ่งข้อมูลดังกล่าวสามารถนำไปใช้เป็นสารสนเทศสำหรับกำหนดแนวทางและพัฒนารูปแบบ การบริหารงานวิชาการของสถานศึกษาต่อไป
2. ผลการสร้างและพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน ตามความคิดเห็นของเชี่ยวชาญ พบว่า มีความสอดคล้องทุกองค์ประกอบ โดยองค์ประกอบที่มีความสอดคล้องมากที่สุด ได้แก่ วัตถุประสงค์ (IOC = 1.00) กระบวนการ (IOC = 1.00) รองลงมา หลักการ (IOC = 0.80) เนื้อหาและสาระ (IOC = 0.80) และการวัดและประเมินผล (IOC = 0.80) ตามลำดับ จึงได้รูปแบบ คือ THINK Model ประกอบด้วย 1) ภาวะผู้นำและการบริหารงานวิชาการเชิงเปลี่ยนแปลง (Transformative Academic Leadership) 2) การบริหารจัดการเรียนรู้อย่างเป็นองค์รวม (Holistic Learning Management) 3) นวัตกรรมและการจัดการเรียนรู้ (Innovation and Instruction) 4) เครือข่ายและการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (Network and Professional Learning) และ 5) การมุ่งสู่การพัฒนาการคิดวิเคราะห์บนฐานความรู้ (Knowledge-based Analytical Thinking)
3. ผลการทดลองใช้รูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน โดยรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.71, S.D. = 0.37)
3.1 ผลการประเมินคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครู พบว่า โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.70 , S.D. = 0.37)
3.2 ผลการประเมินการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.70 , S.D. = 0.44)
3.3 ผลการศึกษาความพึงพอใจของครูที่มีต่อรูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.69 , S.D. = 0.38)
3.4 ผลการศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อรูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.73 , S.D. = 0.44)
4. ผลการประเมินและรับรองรูปแบบการบริหารงานวิชาการเพื่อส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของครูด้านการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน โดยผู้ทรงคุณวุฒิ มีระดับความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ ความชัดเจน โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( x̄ = 4.77, S.D. = 0.47)