ครูบ้านนอก

การวิจัย เรื่องการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อเสริมสร้างทักษะของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 4 ครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานของรูปแบบ 2) สร้างรูปแบบ 3) ศึกษาผลการใช้รูปแบบ และ 4) ประเมินรูปแบบ โดยดำเนินการวิจัย 4 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นตอนที่ 1 ศึกษาข้อมูลพื้นฐานที่จำเป็นสำหรับรูปแบบ โดยการศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และเอกสารที่เกี่ยวข้อง การสอบถามและการสัมภาษณ์ กลุ่มผู้ให้ข้อมูล คือ ครูโรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา ปีการศึกษา 2567 จำนวน 15 คน ผู้บริหารและครูที่ปฏิบัติงานโรงเรียนต้นแบบ จำนวน 5 โรงเรียน ได้มาโดยการคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ คือ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์เนื้อหาและสรุปข้อมูล ขั้นตอนที่ 2 การสร้างรูปแบบ กลุ่มผู้ให้ข้อมูล คือ ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 7 คน ได้มาโดยการคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบตรวจสอบ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ คือ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ขั้นตอนที่ 3 การทดลองใช้รูปแบบ โดยนำรูปแบบไปใช้จริงกับครูโรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา ในปีการศึกษา 2568 จำนวน 16 คน ได้มาโดยการคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบประเมินผล และแบบรายงานสรุปผล วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และขั้นตอนที่ 4 ประเมินรูปแบบ ได้แก่ ประเมินในด้านความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ และประเมินความพึงพอใจ กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้มีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาของโรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา จำนวน 35 คน ได้มาโดยการคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบประเมินรูปแบบและแบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ คือ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลการวิจัยพบว่า

1. ผลการศึกษาข้อมูลพื้นฐานที่จำเป็นสำหรับรูปแบบ 1) ผลการศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และเอกสารที่เกี่ยวข้อง พบว่า การจัดการเรียนรู้เชิงรุก ประกอบด้วย (1) การออกแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (2) การจัดกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุก (3) การใช้สื่อเทคโนโลยีในการจัดการเรียนรู้เชิงรุก และ (4) การวัดและประเมินผล การเรียนรู้เชิงรุก และชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ ประกอบด้วย (1) การวางแผนการดำเนินงาน (2) การดำเนินงานร่วมกัน (3) การสังเกตผลการดำเนินงาน (4) การสะท้อนผลการดำเนินงาน และ (5) การเผยแพร่และการสร้างเครือข่าย 2) ผลการศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ พบว่า (1) สภาพปัจจุบัน โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อจัดลำดับที่มีดัชนีสูงสุดของการจัดการเรียนรู้เชิงรุก คือ ด้านการวัดและประเมินผลการเรียนรู้เชิงรุก และชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ คือ ขั้นการสังเกตผลการดำเนินงาน และขั้นการเผยแพร่และการสร้างเครือข่าย และสภาพที่พึงประสงค์ โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อจัดลำดับที่มีดัชนีสูงสุดของการจัดการเรียนรู้เชิงรุก คือ ด้านการใช้สื่อเทคโนโลยีในการจัดการเรียนรู้เชิงรุก และชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ คือ ขั้นการสะท้อนผลการดำเนินงาน 3) ผลการศึกษาแนวทางการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ ของโรงเรียนต้นแบบที่ประสบความสำเร็จและได้รับการยอมรับ พบว่า การจัดการเรียนรู้เชิงรุกต้องมีการออกแบบการจัดการเรียนรู้ การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่หลากหลาย เน้นให้ผู้เรียนลงมือปฏิบัติ ใช้สื่อเทคโนโลยีในการจัดการเรียนรู้ที่เหมาะสม รวมทั้งการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ตามสภาพจริง และการดำเนินการชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพให้ประสบผลสำเร็จ ควรเน้นการมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษา โดยมีเป้าหมายร่วมกัน เน้นการปฏิบัติงานและการเรียนรู้ของทีมร่วมกัน เพื่อให้เกิดการปฏิบัติจริง

2. รูปแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อเสริมสร้างทักษะของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 4 มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) หลักการ 2) วัตถุประสงค์ 3) เนื้อหาและสาระ ประกอบด้วย (1) การออกแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (2) การจัดกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุก (3) การใช้สื่อเทคโนโลยีในการจัดการเรียนรู้เชิงรุก และ (4) การวัดและประเมินผลการเรียนรู้เชิงรุก 4) กระบวนการ ประกอบด้วย (1) ขั้นการวางแผนการดำเนินงาน (Planning) (2) ขั้นการดำเนินงานร่วมกัน (Acting) (3) ขั้นการสังเกตผลการดำเนินงาน (Observing) (4) ขั้นการสะท้อนผลการดำเนินงาน (Reflecting) และ (5) ขั้นการเผยแพร่และการสร้างเครือข่าย (Sharing) และ (5) การวัดและประเมินผล โดยรวมรูปแบบมีความเป็นไปได้ ความเป็นประโยชน์ ความเหมาะสม และความถูกต้องอยู่ในระดับมากที่สุด และคู่มือการใช้รูปแบบมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด

3. การทดลองใช้รูปแบบ 1) ผลการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ พบว่า โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 2) ผลจากการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ พบว่า (1) ด้านผลการประเมินทักษะของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 พบว่า นักเรียนมีทักษะของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 อยู่ในระดับดีขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ 97.75 สูงกว่าค่าเป้าหมายที่กำหนดไว้ (2) ด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน พบว่า นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ สูงกว่าค่าเป้าหมายที่กำหนดไว้ (3) ด้านผลการประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ พบว่า นักเรียนมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์อยู่ในระดับดีขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ 100 สูงกว่าค่าเป้าหมายที่กำหนดไว้ และ (4) ด้านผลการประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน พบว่า นักเรียนมีสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน อยู่ในระดับดีขึ้นไป คิดเป็นร้อยละ 97.00 สูงกว่าค่าเป้าหมายที่กำหนดไว้

4. ผลการประเมินรูปแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโดยใช้ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ เพื่อเสริมสร้างทักษะของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนชุมชนบ้านสบเปา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 4 พบว่า ผลการประเมินรูปแบบ มีความเป็นไปได้และมีความเป็นประโยชน์ โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด และผลการประเมินความพึงพอใจของผู้เกี่ยวข้องต่อการดำเนินงานตามรูปแบบ โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด

เว็บน่าสนใจ