ครูบ้านนอก

บทคัดย่อ

การพัฒนารูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการจำเป็นในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการ ให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม 2) เพื่อพัฒนารูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม 3) เพื่อศึกษาผลการใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ดังนี้ 3.1) เพื่อประเมินทักษะความปลอดภัยของนักเรียนหลังทดลองใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม 3.2) เพื่อประเมินผลคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนหลังทดลองใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม 4) เพื่อประเมินรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ ครูโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ตำบลแก้งเหนือ อำเภอเขมราฐ จังหวัดอุบลราชธานี องค์การบริหารส่วนจังหวัดอุบลราชธานี จำนวน 24 คน นักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม จำนวน 32 คน ปีการศึกษา 2567-2568 เครื่องมือที่ใช้ใน การวิจัย ได้แก่ คู่มือการใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม แบบสัมภาษณ์เชิงลึก (In-Depth Interview) แบบสนทนากลุ่มชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) แบบตรวจสอบคุณภาพของรูปแบบ แบบตรวจสอบคุณภาพของรูปแบบ แบบประเมินทักษะความปลอดภัยของผู้เรียน แบบประเมินผลคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียน เป็นเกณฑ์คุณภาพ (Rubric) แบ่งคุณภาพออกเป็น 4 ระดับ แบบประเมินผลรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน และแบบประเมินความพึงพอใจ จำนวน 20 ข้อ เป็นแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการศึกษา ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลการวิจัยพบว่า

1. ผลการศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการจำเป็นในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม 1) ด้านนโยบาย กฎหมาย ที่เกี่ยวข้อง และกำหนดทิศทาง กลยุทธ์ การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียน พบว่า สถานศึกษายังไม่มีการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียน อย่างจริงจัง และเป็นระบบเท่าที่ควร สถานศึกษาควรกำหนดทิศทางกลยุทธ์ วิสัยทัศน์ ในการบริหารจัดการรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน 2) การวิเคราะห์สภาพปัญหา ศักยภาพของสถานศึกษา บริบท สังคม ชุมชน พบว่า สถานศึกษาขาดการวิเคราะห์สภาพปัญหาของการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ครูยังมีส่วนร่วมในการวิเคราะห์สภาพปัญหาน้อยมาก 3) ด้านการวางระบบ และการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน พบว่า การวางระบบและแผนการดำเนินงานไม่มีความชัดเจน ทำให้ครูไม่มีความรู้ในการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน 4) ด้านการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ขาดการกำกับติดตามผลการดูแลนักเรียนอย่างต่อเนื่อง และครูมีภาระงานมาก 5) ด้านแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน แนวทางการจัดการเชิงระบบในระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ควรนำรูปแบบชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) ผ่านกระบวนการวงจรคุณภาพ (PDCA) มาใช้ดำเนินงานอย่างมีขั้นตอนชัดเจน เพื่อดูแลนักเรียนอย่างทั่วถึง ผ่าน 5 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ รู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล คัดกรองนักเรียน ส่งเสริมนักเรียน ป้องกันและแก้ไขปัญหา และส่งต่อ เพื่อพัฒนานักเรียนให้มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ โดยเน้นการมีส่วนร่วมของครูและบุคลากรทุกฝ่าย 6) ด้านการนิเทศ กำกับ ติดตาม และประเมินผล ควรมีการนิเทศ กำกับ ติดตาม การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ 7) ด้านปรับปรุงและพัฒนาเป็นนวัตกรรมการพัฒนารูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของสถานศึกษา พบว่า สถานศึกษาขาดนวัตกรรมหรือรูปแบบในการบริหารจัดการสถานศึกษาที่ชัดเจนและสามารถนำไปใช้ได้จริง 2. ผลการพัฒนารูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ 5 ประกอบ ดังนี้ องค์ประกอบที่ 1 หลักการและแนวคิด องค์ประกอบที่ 2 วัตถุประสงค์ของรูปแบบ เพื่อพัฒนาผู้เรียน เพื่อพัฒนาครู เพื่อพัฒนาโรงเรียน และเพื่อพัฒนาชุมชน องค์ประกอบที่ 3 รูปแบบกระบวนการ ได้แก่ การดำเนินจัดการเชิงระบบ ตามกระบวนการ PDCA ได้แก่ 1) การวางแผน (Plan) 2) การดำเนินการ (Do) 3) การตรวจสอบ (Check) 4) การปรับปรุงแก้ไข (Act) องค์ประกอบที่ 4 แนวทางการนำรูปแบบ ไปใช้ และองค์ประกอบที่ 5 ผลที่เกิดขึ้นหลังการใช้รูปแบบ ได้แก่ 1) ผลที่เกิดต่อผู้เรียน 2) ผลที่เกิดต่อครู ที่ปรึกษาครูประจำชั้น 3) ผลที่เกิดต่อสถานศึกษา 4) ผลที่เกิดต่อเครือข่ายผู้เกี่ยวข้อง ได้แก่ ผู้ปกครอง ชุมชน 5) ผลที่เกิดต่อการขยายผลและการประยุกต์ใช้ในสถานศึกษาอื่น

ผลการพัฒนาและตรวจสอบคุณภาพความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของการสร้างรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการ เชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า ผลการประเมินความเหมาะสมในการนำไปใช้ของรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า ภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( =4.47, SD=0.12) และผลการประเมินความเป็นไปได้ของการสร้างรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการ เชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า ภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( =4.36, SD=0.13)

3. ผลการใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ดังนี้

3.1 ผลประเมินทักษะความปลอดภัยของนักเรียนหลังทดลองใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า หลังทดลองใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม โดยภาพรวม อยู่ในระดับ ดี คิดเป็นร้อยละ 74.73

3.2 ผลการประเมินผลคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนหลังทดลองใช้รูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการ เชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า โดยภาพรวมอยู่ในระดับ ดี คิดเป็นร้อยละ 73.78

4. ผลประเมินรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม ดังนี้

4.1 ผลการประเมินรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบเพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า โดยภาพรวมทุกมาตรฐานอยู่ในระดับมากที่สุด ( =4.50, SD=0.13)

4.2 ความพึงพอใจของครูต่อรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียนแก้งเหนือพิทยาคม พบว่า ความพึงพอใจของครู ต่อรูปแบบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามแนวคิดชุมชนการให้คำปรึกษาร่วมกับเครือข่ายการจัดการเชิงระบบ เพื่อเสริมสร้างทักษะความปลอดภัยและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนโรงเรียน แก้งเหนือพิทยาคม โดยภาพรวมระดับ มากที่สุด ( =4.51, SD=0.18)

เว็บน่าสนใจ