การพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐานสำหรับการพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี 2) เพื่อสร้างและหาประสิทธิภาพของรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี 3) เพื่อศึกษาผลการใช้รูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี 4) เพื่อประเมินรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี แหล่งข้อมูลที่ใช้ในการศึกษาผลการทดลองใช้และประเมินการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ คือ เด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2567 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านเหมสูง สังกัด องค์การบริหารส่วนตำบลทองหลาง อำเภอจักราช จังหวัดนครราชสีมา ซึ่งได้จากวิธีการสุ่มแบบเป็นกลุ่ม โดยใช้ห้องเรียนเป็นหน่วยในการสุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษา คือ 1) รูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี คือ 3P2R model 2) คู่มือการใช้รูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี 3) แบบทดสอบวัดความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3 - 5 ปี 4) แบบวัดความพึงพอใจต่อการจัดประสบการณ์ตามรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ การทดสอบค่าที (t-test) และการวิเคราะห์เนื้อหา
สรุปผลการวิจัย
1. ข้อมูลพื้นฐานสำหรับพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ดังนี้
1.1 สภาพการจัดประสบการณ์ของเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี อยู่ในระดับปานกลาง ซึ่งมีค่าเฉลี่ย (x̄) เท่ากับ 3.29 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.55
1.2 ความต้องการรูปแบบการจัดประสบการณ์ของครูผู้สอนศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านเหมสูง คือ ครูมีความต้องการในการจัดการเรียนรู้เทคโนโลยีสารสนเทศ เน้นกระบวนการที่เด็กได้ฝึกทักษะความสามารถครอบคลุมทุกด้าน เน้นทักษะการแก้ปัญหาจากกระบวนการการจัดประสบการณ์ที่เหมาะสมกับวัยและความต้องการพัฒนาในด้านนั้น มีการจัดประสบการณ์เพื่อค้นพบองค์ความรู้ที่มีคุณภาพ นำไปสู่การปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ ต้องการสร้างและพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ ส่งผลให้ผู้เรียนเป็นผู้ที่มีทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21
1.3 หลักการพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี พบว่า การจัดประสบการณ์สำหรับเด็กเล็กอายุ 3 5 ปี เป็นไปตามพัฒนาการตามวัยเต็มตามศักยภาพ ทั้งด้านร่างกายเจริญเติบโตตามวัย แข็งแรง และมีสุขนิสัยที่ดีสุขภาพจิตดี มีสุนทรียภาพ มีคุณธรรม จริยธรรม มีทักษะชีวิต มีวินัย และอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุข มีทักษะการคิด จัดประสบการณ์ที่เน้นความสามารถในการแก้ปัญหาได้ รูปแบบการจัดประสบการณ์ประกอบด้วย แนวคิดทฤษฎีพื้นฐาน ขั้นตอนการจัดประสบการณ์ หลักการวัดประเมินผล การสนับสนุนอำนวยความสะดวก และการส่งเสริมความความสามารถในการคิดแก้ปัญหา จัดกระบวนการโดยการฝึกทักษะในการแก้ปัญหาจากห้องเรียนไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ และแนวคิดที่น่าเชื่อถือและเป็นที่ยอมรับในการจัดทำรูปแบบการจัดประสบการณ์ คือ Joyceand WeilSaylor,Alexander และ Lewis Saylor, Alexander และ Lewis องค์ประกอบของรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวคิดของทิศนา แขมมณี
1.4 การศึกษาแนวคิดทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ที่สำคัญคือ แนวคิดเกี่ยวกับการการพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์ แนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป และแนวคิดเกี่ยวกับความสามารถในการแก้ปัญหา พบว่า องค์ประกอบของรูปแบบการจัดประสบการณ์ ที่สำคัญดังนี้ 1. แนวคิดทฤษฎีพื้นฐาน 2. ขั้นตอนการจัดกิจกรรม 3. สิ่งอำนวยความสะดวก 4. หลักการวัดประเมินผล และจากการศึกษาแนวคิดทฤษฎี ได้รูปแบบ 3P2R model ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน ดังนี้ 1. ขั้นเตรียมความพร้อม (Preparing) 2. ขั้นรับรู้ (Perception) 3. ขั้นฝึกปฏิบัติ (Practice) 4. ขั้นทบทวน (Reflective) 5. ขั้นสะท้อนประสบการณ์ (Reflective)
2. ผลการสร้างรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ดังนี้
2.1 รูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี คือ รูปแบบ 3P2R model ผ่านการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ มีความเหมาะสมในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย (x̄) เท่ากับ 4.85 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.46
2.2 ผลการประเมินแผนการจัดประสบการณ์ตามรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ผ่านการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ มีความเหมาะสม อยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย (x̄) เท่ากับ 4.81 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.28
2.3 ผลการหาประสิทธิภาพของรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี กลุ่ม (Try out) ปรากฏว่า ความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3 - 5 ปี ก่อนจัดประสบการณ์ มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 8.20 คิดเป็นร้อยละ 27.33 หลังการจัดประสบการณ์การเรียนรู้มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 24.00 คิดเป็นร้อยละ 80.00
3. ผลการใช้รูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี ดังนี้
3.1 ผลการเปรียบเทียบความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3 - 5 ปี หลังได้รับการจัดประสบการณ์เรียนรู้สูงกว่าก่อนได้รับการจัดประสบการณ์เรียนรู้ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ ระดับ .05
3.2 นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการรู้ตามรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย (x̄) เท่ากับ 4.80 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.41
4. ผลการประเมินรูปแบบการจัดประสบการณ์ตามแนวคิดการเรียนรู้แบบไฮสโคป เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา สำหรับเด็กเล็กอายุ 3-5 ปี พบว่า อยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ย (x̄) 4.81 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 0.42 ซึ่งผลการประเมินเมื่อเทียบกับเกณฑ์ โดยรวม ผ่าน