ครูบ้านนอก

รายงานการปฏิบัติที่ประสบความสำเร็จในการจัดการเรียนรู้ของครูผู้สอน

“การศึกษา” ถือเป็นหัวใจของการพัฒนาประเทศให้เจริญก้าวหน้า กระทรวงศึกษาธิการจึงมุ่งมั่น ใช้การศึกษาเพื่อพิทักษ์รักษาไว้ซึ่งสถาบันพระมหากษัตริย์ และน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาเป็นกรอบในการดำเนินงาน พร้อมที่จะเดินหน้าขับเคลื่อนนโยบาย “เรียนดี มีความสุข” สานต่อนโยบายเดิม และเพิ่มการขับเคลื่อนอย่างเป็นรูปธรรม ควบคู่ไปกับการเพิ่มเติมนโยบายตามแนวทางของรัฐบาลชุดใหม่ ที่ให้ความสำคัญ ในเรื่องทุนมนุษย์เป็นรากฐานที่สำคัญของการพัฒนาประเทศ

ร่วมกันขับเคลื่อนนโยบาย “เพื่อเป้าหมายในการจัดการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ และการศึกษาเพื่อความมั่นคงของชีวิต” ภายใต้นโยบายหลัก คือ “ลดภาระครูและบุคลากรทางการศึกษา” และ “ลดภาระนักเรียนและผู้ปกครอง” มุ่งเน้น “การเพิ่มเครือข่ายทางการศึกษา” เพิ่มการมีส่วนร่วม สร้างภาคีเครือข่าย โดยนำงานวิจัยเป็นฐาน มีการทำงานเป็นทีม สร้างบรรยากาศการทำงานอย่างมีความสุข และสร้างองค์กรแห่งวัฒนธรรม ทั้งภาควิชาการ หน่วยงานทางการศึกษา สถานศึกษา/สถาบันทางการศึกษา ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม และประชาชน เพื่อ “การศึกษาที่เท่าเทียม” พัฒนาคนไทยทุกคนในทุกช่วงวัย ให้ผู้เรียน “ฉลาด รู้ฉลาดคิด ฉลาดทำ” พัฒนา ส่งเสริม และสร้างความเสมอภาคเพื่อ “ลดความเหลื่อมล้ำ เพิ่มคุณภาพการศึกษา” มาร่วมกัน “ปฏิวัติการศึกษา แก้ปัญหาประเทศ” เพื่อให้ประเทศมีความ “มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน”

จากการจัดการเรียนการสอนรายวิชาดนตรี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๕ นักเรียนจะต้องเข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่า ทางดนตรี ถ่ายทอดความรู้สึกความคิด ต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน ผู้เสนอผลงานจึงได้วิเคราะห์สภาพปัญหาจากการดำเนินการผ่านกระบวนการ PLC และสัมภาษณ์นักเรียนเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนวิชาดนตรี พบว่า นักเรียนส่วนใหญ่ ยังขาดความรู้และทักษะพื้นฐานทางดนตรี โดยเฉพาะการบรรเลงเครื่องดนตรีง่ายๆ เช่น เมโลเดียน ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจเรื่องโน้ตดนตรีและจังหวะ นอกจากนี้ การที่นักเรียนไม่ได้รับการฝึกฝนดนตรีตั้งแต่ยังเล็ก ส่งผลให้นักเรียนขาดความกระตือรือร้นในการเรียนวิชาดนตรี อาจขาดความมั่นใจในการเล่นดนตรีหรือการทำกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับดนตรีในอนาคต และยังทำให้การเรียนรู้ทักษะด้านอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับศิลปะ เช่น ความคิดสร้างสรรค์และความสามารถในการสื่อสารถูกจำกัด และจากจำนวนนักเรียน ๒๓ คนนี้ จะมีนักเรียนจำนวน ๕ คน ที่เป็นนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ มีปัญหาสมาธิสั้น ที่จะต้องเรียนรู้ร่วมไปกับเพื่อนในชั้นเรียนเดียวกันด้วย

จากปัญหาดังกล่าว ผู้เสนอผลงาน ได้ศึกษาการพัฒนาทักษะการเล่นดนตรี ได้มีการทดลองใช้เทคนิคและวิธีการสอนแบบต่าง ๆ PLC รวมทั้งปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ เช่น ศึกษานิเทศ ผู้บริหารโรงเรียน ครูฝ่ายวิชาการ หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิชาศิลปะครูผู้สอนวิชาดนตรี จากโรงเรียนต่างๆ และสมาชิกกลุ่มก่อการครู รุ่นที่ ๕ เพื่อหาแนวทางการแก้ปัญหาร่วมกัน ซึ่งได้ข้อสรุปคือ พัฒนาทักษะการเล่นดนตรีของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๕ โดยผ่านกระบวนการเรียนรู้ที่เน้นการปฏิบัติ ซึ่งจะบูรณาการร่วมกับวิธีสอนแบบซิปปาโมเดล (CIPPA Model) เป็นกระบวนการสอนที่เน้นให้ผู้เรียนเกิดความรู้ ความคิด และการตัดสินใจอย่างเป็นระบบ สามารถสร้างความรู้ ค้นพบความรู้ได้ด้วยตนเอง นักเรียนมีบทบาทมากในกิจกรรมการเรียนการสอน และผู้เรียนสามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้

จากการศึกษาแนวคิด ทฤษฎีเกี่ยวกับการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่ส่งผลต่อความพัฒนาทักษะการเล่นดนตรีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ผู้เสนอผลงานจึงหาแนวทางในการพัฒนาความสามารถในการเล่นดนตรีของนักเรียน โดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบซิปปา (Cippa Model) ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๕ เพื่อให้นักเรียนเกิดการเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถพัฒนาความสามารถในการเล่นดนตรี ได้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนดไว้

เว็บน่าสนใจ