บทคัดย่อ
ชื่อเรื่อง การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการ
หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ตามแนวทาง การศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
ผู้วิจัย นางปฐมาวดี ศรีชนะ
ปีการศึกษา 2566
วัตถุประสงค์การวิจัยในครั้งนี้ คือ 1. เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการเกี่ยวกับการบริหารสถานศึกษาระดับประถมศึกษาเพื่อส่งเสริมการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 2. เพื่อพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 3. เพื่อศึกษาผลของการบริหารสถานศึกษาตามรูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่มีต่อสมรรถนะการจัดการเรียนรู้การศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของครู 4. เพื่อศึกษาผลของการใช้ซ้ำของรูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่มีต่อสมรรถนะการจัดการเรียนรู้การศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของครู โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบการวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) จำนวน 3 วงรอบ (loops) เป็นการวิจัยแบบผสมผสานวิธี (Mixed Method)
ซึ่งประกอบด้วยวิธีวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research และวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยมีรายละเอียด ดังนี้
วงรอบที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2565
Research 1: R1 การวิจัยเพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการเกี่ยวกับการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้การสำรวจด้วยแบบสอบถามจากผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 38 คน และครู จำนวน 32 คน ที่ได้จากการสุ่มแบบเจาะจง ใช้การสนทนากลุ่ม (Focus Group Discussion: FGD) จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 18 คน และ ครู จำนวน 7 คน
Development 1: D1 การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
วงรอบที่ 2 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2565
Research 2: R2 การวิจัยเพื่อพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ตามแนวทางการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้การทดสอบด้วยแบบวัดความเข้าใจการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับครู จากครู จำนวน 7 คน การประเมินด้วยแบบประเมินแผนการจัดการเรียนรู้ของครูตามแนวคิดการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ณ ต้นภาคเรียน กลางภาคเรียน และปลายภาคเรียนจากผู้อำนวยการโรงเรียน จำนวน 1 คน และหัวหน้ากลุ่มบริหารงานวิชาการ จำนวน 1 คน การทดสอบด้วยแบบวัดความเข้าใจการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาจากนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4-6 จำนวน 30 คน
การประเมินด้วยแบบบันทึกการนิเทศและประเมินสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงโดยการติดตามพัฒนาการใน
เชิงลึกเป็นรายบุคคลจากครู จำนวน 7 คน การสนทนากลุ่ม (Focus Group Discussion: FGD) ด้วย
แบบบันทึกการสนทนากลุ่มเครือข่ายความร่วมมือการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง จากผู้บริหารโรงเรียนเครือข่าย และครูโรงเรียนเครือข่าย โรงเรียนละ 1 คน
Development 2: D2 การปรับปรุงพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้ข้อมูลวิจัยจาก Research 2 (R2)
วงรอบที่ 3 ภาคเรียนที่ 1ปีการศึกษา 2566
Research 3: R3 การวิจัยเพื่อศึกษาความคงเส้นคงวาของรูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้วยการใช้ซ้ำ
Development 3: D3 การปรับปรุงพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้ข้อมูลวิจัยจาก Research 3 (R3) จนได้รูปแบบที่สมบูรณ์
ผลการวิจัย พบว่า
1. ผู้บริหารและครูมีระดับความคิดเห็นเกี่ยวกับสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการเกี่ยวกับการบริหารสถานศึกษาระดับประถมศึกษาที่ส่งเสริมการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง อยู่ในระดับมาก ปานกลาง และมาก ตามลำดับ
2. รูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มี 4 องค์ประกอบ คือ (1) แนวคิดและหลักการ (2) วัตถุประสงค์ (3) ขั้นตอนการบริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย ขั้นตอนที่ 1 การเตรียมความพร้อมและสร้างความตระหนัก (Awareness) ขั้นตอนที่ 2 ผู้บริหารมีการบริหารจัดการสถานศึกษาที่ใช้การศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในทุกด้าน (Holistic Approach) ขั้นตอนที่ 3 การวัดและประเมินผลความสำเร็จของการบริหารสถานศึกษาเพื่อพัฒนาการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง (Assessment) และ (4) การวัดและประเมินผล
3. รูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบการศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมีความคงเส้นคงวาในการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้การศึกษาเพื่อการประกอบการบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของครู
คำสำคัญ: การบริหารสถานศึกษาระดับประถมศึกษา, การศึกษาเพื่อการประกอบการ, หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง, สมรรถนะการจัดการเรียนรู้