ครูบ้านนอก

บทคัดย่อ

การวิจัยและพัฒนาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การพัฒนาทักษะการจัดการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้กับการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมในสถานศึกษา สำหรับบุคลากรในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน แบ่งการดำเนินงานออกเป็น 3 ขั้นตอน คือ

ขั้นตอนที่ 1 การสร้างและตรวจสอบคุณภาพของหลักสูตรฝึกอบรม เป็นการเขียนโครงร่างหลักสูตรให้สอดคล้องกับข้อมูลที่ได้จากการศึกษาข้อมูลพื้นฐาน ได้องค์ประกอบของหลักสูตร คือ ความเป็นมาของหลักสูตรฝึกอบรม หลักการของหลักสูตรฝึกอบรม จุดมุ่งหมายของหลักสูตรฝึกอบรม หัวข้อวิชาการของหลักสูตรฝึกอบรม โครงสร้างของหลักสูตรฝึกอบรม ขอบข่ายเนื้อหาสาระของหลักสูตรฝึกอบรม ขั้นตอนแนวทางการดำเนินการฝึกอบรม รูปแบบกิจกรรมการฝึกอบรม กรอบแนวทางการฝึกอบรมตามหลักสูตร สื่อการฝึกอบรม และการวัดและประเมินผลการฝึกอบรม

โดยโครงสร้างของหลักสูตรฝึกอบรม แบ่งเป็น 4 หน่วยการเรียนรู้ คือ 1) เรียนรู้สู่ความ“เข้าใจ”คุณธรรมและจริยธรรม” 2) ส่งเสริมให้ “เข้าถึง”การเสริมสร้างคุณธรรมและจริยธรรมในสถานศึกษา

3) ร่วมกัน “พัฒนา” กิจกรรมส่งเสริมความดี และ 4) นำพาสู่การ“ปฏิบัติ”ในสถานศึกษา พร้อมทั้งเอกสารประกอบหลักสูตรฝึกอบรม ได้แก่ คู่มือหลักสูตรสำหรับผู้ให้การฝึกอบรม คู่มือหลักสูตรสำหรับผู้เข้ารับการฝึกอบรม และใช้กรอบแนวทางการฝึกอบรมตามหลักสูตร 4 ขั้นตอน คือ 1) ตรวจสอบฐานเดิม 2) เพิ่มเติมสิ่งใหม่ 3) ให้ลงมือทำ 4) พร้อมนำไปใช้ จากนั้นผู้รายงานนำโครงร่างหลักสูตรไปให้ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน พิจารณาประเมินความเหมาะสมและความสอดคล้อง พบว่า ทุกองค์ประกอบของหลักสูตรมีความเหมาะสมและความสอดคล้องกันทุกประเด็น ภาพโดยรวมทั้งหมดมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมาก ( = 4.45,S.D. = 0.36 ) ค่าดัชนีความสอดคล้อง มีค่าระหว่าง 0.80 - 1.00 และค่าดัชนีความสอดคล้องโดยรวมเท่ากับ 0.90 และเพื่อศึกษาความเป็นไปได้ของการใช้หลักสูตรในสถานการณ์จริง ตลอดจนศึกษาปัญหาและอุปสรรคระหว่างการใช้หลักสูตร ได้นำหลักสูตรฝึกอบรม ไปทดลองศึกษานำร่อง ( Pilot study ) กับบุคลากรในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน จำนวน 34 คน ได้ผลสรุปว่า หลักสูตรมีความเป็นไปได้ในการนำไปใช้และมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมาก ( = 4.40 , S.D. = 0.35 )

ขั้นตอนที่ 2 การทดลองใช้หลักสูตรฝึกอบรม เป็นการนำหลักสูตรไปทดลองใช้กับกลุ่มตัวอย่างซึ่งเป็นบุคลากรในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุโขทัย เขต 2 ที่ได้รับมอบหมายให้พัฒนางานคุณธรรมจริยธรรม จำนวน 100 คน ใช้ระยะเวลาทดลอง 3 วัน โดยใช้รูปแบบการทดลองแบบกลุ่มเดียวทำการทดสอบก่อนและหลังทดลองใช้หลักสูตร วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพื้นฐาน และสถิติทดสอบ t- test Dependent พบว่า ผู้เข้าอบรมมีคะแนนพัฒนาการจัดการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้กับการเสริมสร้างคุณธรรมจริยธรรม ด้านความรู้ความเข้าใจ เจตคติ และทักษะการปฏิบัติ หลังทดลองสูงกว่าก่อนทดลองใช้หลักสูตรฝึกอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และมีค่าเฉลี่ยของคะแนนการสังเกตพฤติกรรมผู้เข้ารับการฝึกอบรม เท่ากับ 2.84 อยู่ในระดับดีมาก สูงกว่าเกณฑ์ รวมถึงค่าเฉลี่ยความเหมาะสมของการใช้หลักสูตรเท่ากับ 4.38 อยู่ในระดับมาก และสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด คือ ตั้งแต่ 3.50 ขึ้นไป

ขั้นตอนที่ 3 การประเมินผลและปรับปรุงหลักสูตรฝึกอบรม จากผลการทดลองใช้หลักสูตร ที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ในการประเมินประสิทธิผลของหลักสูตร ผู้รายงานได้ปรับปรุงหลักสูตรฝึกอบรม โดยปรับกิจกรรมในแต่ละหน่วยและจัดลำดับก่อนหลังให้มีความต่อเนื่องกัน ปรับเนื้อหาของหลักสูตร ปรับปรุงภาษาโดยใช้ถ้อยคำที่กระชับและมีความชัดเจนยิ่งขึ้น โดยการแบ่งประเด็นเนื้อหาเป็นหัวข้อใหญ่และหัวข้อย่อยให้ชัดเจนทุกหน่วยการเรียนและได้ปรับปรุงการลำดับหัวข้อ โดยเรียงลำดับจากง่ายไปหายากเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง พร้อมกันนี้ในทุกหน่วยการเรียนรู้ ได้มีการเสนอแนะแหล่งค้นคว้าเพิ่มเติม เพื่อประโยชน์ในการนำไปใช้ หลังการปรับปรุงแก้ไขตามข้อเสนอแนะข้างต้นแล้ว ผู้รายงานได้จัดทำเป็นหลักสูตร ฉบับสมบูรณ์ ซึ่งสามารถนำไปใช้จัดกิจกรรมการฝึกอบรมเพื่อพัฒนาทักษะการจัดการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้กับการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมในสถานศึกษาให้กับบุคลากรในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานต่อไป

เว็บน่าสนใจ