ครูบ้านนอก

ชื่อเรื่อง การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริม

ทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2

ผู้วิจัย นางสาวประจงจิต อุปจันโท

ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะ ครูชำนาญการพิเศษ โรงเรียนหนองบัวฮีวิทยาคม

ปีที่พิมพ์ 2563

บทคัดย่อ

การวิจัยและพัฒนาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐานสำหรับพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 2) เพื่อพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนการสอน 3) เพื่อทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนการสอน 4) เพื่อศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อการเรียนโดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนการสอน แหล่งข้อมูลการศึกษาข้อมูลพื้นฐาน ประกอบด้วยเอกสารงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง การสนทนากลุ่ม และการสัมภาษณ์ผู้ที่เกี่ยวข้อง แหล่งข้อมูลการพัฒนารูปแบบประกอบด้วย ผลจากการวิเคราะห์ สังเคราะห์เอกสาร ผู้เชี่ยวชาญ และนักเรียนที่สำหรับทดลองใช้เพื่อพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 แหล่งข้อมูลการทดลองใช้และศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อการเรียนโดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2/1 ปีการศึกษา 2562 จำนวน 30 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบกลุ่ม (Cluster random sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยรูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 แผนการจัดการเรียนรู้ แบบวัดความรอบรู้ด้านเพศศึกษา แบบวัดทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา แบบวัดเจตคติทางเพศ และแบบประเมินความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อรูปแบบการจัดการเรียนการสอน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ( ) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) การทดสอบค่า t (Dependent samples t-test ) และการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis)

ผลการวิจัยพบว่า

1. ข้อมูลพื้นฐานสำหรับการพัฒนารูปแบบสังเคราะห์จากแนวคิดการออกแบบระบบการสอน

ของ Joyce and Weil, Gustafson, Seels Glasgow, Kevin Kruse และแนวคิดการออกแบบและ

พัฒนาระบบการสอน ADDIE Model ของ Kevin Kruse ร่วมกับกรอบการวิจัยและพัฒนา (Research

and Development) แนวคิดหลักการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐาน รูปแบบการสอนสุข

ศึกษา เรื่อง วัยรุ่นกับเรื่องเพศ ตามทฤษฎีการเรียนรู้ Constructivism ที่มีรากฐานมาจากการเรียนรู้

ของ Piaget and Vygotsky ทฤษฎีการประมวลสารสนเทศหรือข้อมูลข่าวสาร ทฤษฎีทางสังคม

วัฒนธรรม และทฤษฎีการเรียนรู้ของผู้ใหญ่ และแนวทางการจัดการเรียนการสอนที่ส่งเสริมทักษะชีวิต

เรื่อง เพศศึกษา

2. รูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 รูปแบบที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้นมีชื่อเรียกว่า “PPRBSC-K Model” ประกอบด้วยองค์ประกอบ 8 ด้าน คือ องค์ประกอบที่ 1 หลักการของรูปแบบ องค์ประกอบที่ 2 วัตถุประสงค์ของรูปแบบ องค์ประกอบที่ 3 กระบวนการจัดการเรียนการสอน องค์ประกอบที่ 4 ระบบสังคม องค์ประกอบที่ 5 หลักการตอบสนอง องค์ประกอบที่ 6 สิ่งสนับสนุน องค์ประกอบที่ 7 เงื่อนไขในการนำรูปแบบการสอนไปใช้ และองค์ประกอบที่ 8 การประเมินผล ขั้นตอนกระบวนการจัดการเรียนการสอน PPRBSC-K Model มี 7 ขั้นตอนประกอบด้วย 1) ขั้นเสนอปัญหา (Present a problem: P) 2) ขั้นทำความเข้าใจปัญหา (Problem Understand: P) 3) ขั้นค้นคว้าหาข้อมูล (Research: R)

4) ขั้นระดมสมอง (Brainstorm: B) 5) ขั้นสังเคราะห์ความรู้ (Synthesis: S) 6) สรุปผลของคำตอบ (Conclusion: C) และ 7) ขั้นแลกเปลี่ยนเรียนรู้ (Knowledge Sharing: K)

3. ผลการทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 พบว่า

3.1 ผลการเปรียบเทียบความรอบรู้ด้านเพศศึกษา นักเรียนที่เป็นกลุ่มตัวอย่าง

มีความรอบรู้ด้านเพศศึกษาหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05

3.2 ผลการวัดทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนที่เป็นกลุ่มตัวอย่าง มีทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษาในภาพรวมทั้ง 3 ด้าน อยู่ในระดับดีมาก ( =80.33, S.D.=3.99)

3.3 ผลการวัดเจตคติทางเพศ นักเรียนที่เป็นกลุ่มตัวอย่าง มีเจตคติทางเพศโดยรวมอยู่ในระดับดีมากที่สุด ( =4.66, S.D.=0.48)

4. ผลการประเมินความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อรูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิต เรื่อง เพศศึกษา นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( =4.62, S.D.=0.04)

เว็บน่าสนใจ