ครูบ้านนอก

รายงานการวิจัยเรื่อง : การพัฒนาระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียน

บ้านเขว้าวิทยายน

ผู้วิจัย : วีรยุทธ ปรุงชัยภูมิ

สถานศึกษา : โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 30

ปีที่ทำการวิจัย : 2561

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาองค์ประกอบของระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน 2) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน 3) เพื่อพัฒนาระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน 4) เพื่อศึกษาผลการใช้ระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน 5) เพื่อนำผลการวิจัยไปพัฒนางานที่ยังไม่สอดคล้องกับสภาพที่พึงประสงค์ การวิจัยนี้เป็นการพัฒนาระบบ ประกอบด้วย 4 ระยะ คือ ระยะที่ 1 มี 2 ตอน ตอนที่ 1 ศึกษาองค์ประกอบของการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้และประเมินองค์ประกอบของระบบโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน ตอนที่ 2 ศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ของระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน กลุ่มตัวอย่าง เป็นผู้บริหาร 15 คน และครู จำนวน 43 คน รวมทั้งสิ้น จำนวน 58 คน ระยะที่ 2 ออกแบบระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้โรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน โดยใช้ข้อมูลจากการประเมินความต้องการจำเป็น (PNImodified) และศึกษาจากโรงเรียนที่มีการปฏิบัติเป็นเลิศ (best practice) จำนวน 3 โรงเรียน ประเมินระบบโดยเทคนิคการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ (Connoisseurship) โดยผู้ทรงคุณวุฒิ 10 คน ระยะที่ 3 นำระบบไปใช้ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบบันทึกสถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (การวิจัยในครั้งนี้ ผู้วิจัยได้ใช้โปรแกรมสำเร็จรูปในการประมวลผล เพื่อความถูกต้อง ชัดเจน) และระยะที่ 4 การสนทนากลุ่มเพื่อสรุปผลและการนำผลการวิจัยไปพัฒนา

ผลการวิจัยพบว่า

ระยะที่ 1 แบ่งออกเป็น 2 ตอน ดังนี้

1. องค์ประกอบของระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้าน เขว้าวิทยายน ประกอบด้วย ด้านปัจจัยนำเข้า มี 6 องค์ประกอบ ได้แก่ นโยบายสถานศึกษา บุคลากร งบประมาณ วัสดุในการดำเนินงาน การจัดการ และการมีส่วนร่วม ด้านกระบวนการ มี 6 องค์ประกอบ ได้แก่ สภาพแวดล้อมในห้องเรียน สภาพแวดล้อมนอกห้องเรียน เทคโนโลยีสารสนเทศ บรรยากาศชั้นเรียน การสร้างการเรียนรู้ และการสอนและหลักสูตร ด้านผลผลิต มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น นักเรียนมีความใฝ่รู้ใฝ่เรียน มีแหล่งเรียนรู้ที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของนักเรียน ความพึงพอใจของครูและผู้บริหารสถานศึกษา และปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูกับนักเรียน ด้านข้อมูลป้อนกลับ มี 2 องค์ประกอบ ได้แก่ การรายงานผลข้อเสนอแนะต่อผู้เกี่ยวข้อง และการนำผลการประเมินมาปรับปรุงแก้ไขตามข้อเสนอแนะ

2. สภาพปัจจุบันของระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้าน เขว้าวิทยายน โดยรวมมีการดำเนินงานอยู่ในระดับมาก และสภาพที่พึงประสงค์มีการดำเนินงานอยู่ในระดับมากที่สุด

ระยะที่ 2 ระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน ประกอบด้วย 6 หน่วยระบบย่อย ได้แก่ สภาพแวดล้อมในห้องเรียน สภาพแวดล้อมนอกห้องเรียน เทคโนโลยีสารสนเทศ บรรยากาศชั้นเรียน การสร้างการเรียนรู้ และการสอนและหลักสูตร ด้านปัจจัยนำเข้า ได้แก่ นโยบายสถานศึกษา บุคลากร งบประมาณ วัสดุในการดำเนินงาน การจัดการ และการมีส่วนร่วม ด้านกระบวนการ ได้แก่ สภาพแวดล้อมในห้องเรียน สภาพแวดล้อมนอกห้องเรียน เทคโนโลยีสารสนเทศ บรรยากาศชั้นเรียน การสร้างการเรียนรู้ และการสอนและหลักสูตร ด้านผลผลิต ได้แก่ นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น ครูมีความพึงพอใจในระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน ผู้บริหารมีความพึงพอใจในระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน ครูมีปฏิสัมพันธ์ที่ดีกับนักเรียน โรงเรียนมีแหล่งเรียนรู้เพิ่มมากขึ้น และด้านข้อมูลป้อนกลับ ได้แก่ การรายงานผลและข้อเสนอแนะต่อผู้เกี่ยวข้อง การนำผลการประเมินมาปรับปรุงแก้ไขตามข้อเสนอแนะ

ระยะที่ 3 ผลการนำระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายนที่พัฒนาขึ้นไปใช้ และผ่านการตรวจสอบความเหมาะสมโดยผู้ทรงคุณวุฒิ พบว่า ครูมีปฏิสัมพันธ์ที่ดีกับนักเรียนมากขึ้น โรงเรียนมีแหล่งเรียนรู้เพิ่มมากขึ้น นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น ผู้บริหารและครูมีความพึงพอใจในระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายนอยู่ในระดับมาก

ระยะที่ 4 การนำผลการวิจัยไปพัฒนา

สรุปผลการสนทนากลุ่ม (Forcus Group) การนำผลการวิจัยไปพัฒนา โดยการสนทนากลุ่ม (Forcus Group) ผลการสนทนาพบว่า

1. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์และกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศ มีผลการประเมินสูงขึ้น โดยมีผลการประเมิน ร้อยละ 59.44 และ 59.72 ตามลำดับ ซึ่งผลการประเมินดังกล่าวยังต่ำ ต้องนำไปพัฒนาอย่างเร่งด่วน และพัฒนาทั้ง 6 กลุ่มสาระการเรียนรู้ให้สูงขึ้นต่อไป

2. ผลการวิจัย พบว่า ความพึงพอใจการใช้ระบบบริหารจัดการสภาพแวดล้อมสำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายน ด้านปัจจัยและด้านกระบวนการ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก จึงจำเป็นต้องนำผลไปพัฒนาระบบต่อไป เพราะจะทำให้ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและความพึงพอใจสูงขึ้นต่อไป

จากผลการวิจัยดังกล่าว โรงเรียนต้องนำผลการวิจัยไปพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งพบว่า การนำระบบการบริหารจัดการสภาพแวดล้อมการเรียนรู้สำหรับโรงเรียนบ้านเขว้าวิทยายนไปใช้ เป็นระบบที่ดี และจำเป็นต้องพัฒนาทั้งด้านปัจจัยและด้านกระบวนการต่อไป เพื่อส่งผลต่อผลผลิตให้บรรลุเป้าหมายของโรงเรียนและของชาติ ที่มุ่งเน้นการศึกษาให้นักเรียน เก่ง ดี มีสุข และไม่หยุดนิ่ง ในการพัฒนาในลักษณะพลวัตร (Dynamism)

เว็บน่าสนใจ