ครูบ้านนอก

ชื่อเรื่อง การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ชีววิทยาโดยใช้ปัญหาเป็นฐานตามแนวทฤษฎีการสร้างความรู้ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดแก้ปัญหาและจิตวิทยาศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย

ชื่อผู้วิจัย นางสาวสุดารัตน์ ไชยเลิศ

ปีที่วิจัย 2560

คำสำคัญ รูปแบบการจัดการเรียนรู้ชีววิทยา การเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน ทฤษฎีการสร้างความรู้ ความสามารถในการแก้ปัญหา จิตวิทยาศาสตร์

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ชีววิทยาโดยใช้ปัญหาเป็นฐานตามทฤษฎีการสร้างความรู้ เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดแก้ปัญหาและจิตวิทยาศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย 2) ศึกษาประสิทธิผลของรูปแบบการจัดการเรียนรู้ โดยเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนชีววิทยา ความสามารถในการคิดแก้ปัญหาและจิตวิทยาศาสตร์ของนักเรียนก่อนและหลังเรียนด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ศึกษาความคิดเห็นของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้ การดำเนินการวิจัยแบ่งเป็น 4 ระยะ คือ ระยะแรกเป็นการศึกษารูปแบบการจัดการเรียนรู้ ระยะที่สองเป็นการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ ระยะที่สามเป็นการนำรูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นไปทดลองใช้ และระยะที่สี่เป็นการประเมินผลและปรับปรุงรูปแบบการจัดการเรียนรู้ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ที่กำลังศึกษาในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2560 โรงเรียนเทศบาล ๕ บ้านหนองผักก้าม จำนวน 33 คน เครื่องมือที่ใช้ในการรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย รูปแบบการจัดการเรียนรู้ คู่มือการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ แผนการจัดการเรียนรู้ประกอบรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบวัดความสามารถในการคิดแก้ปัญหา แบบวัดจิตวิทยาศาสตร์และแบบสอบถามความคิดเห็นที่มีต่อการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณใช้ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที (t–test for Dependent Samples และ One –Sample t-test) และข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า

1. รูปแบบการจัดการเรียนรู้ชีววิทยาโดยใช้ปัญหาเป็นฐานตามแนวทฤษฎีการสร้างความรู้เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดแก้ปัญหาและจิตวิทยาศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย (PICKS Model) ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ คือ หลักการ วัตถุประสงค์ เนื้อหา กระบวนการเรียนรู้ และการวัดและประเมินผล ซึ่งมีกระบวนการเรียนรู้ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน คือ 1) กำหนดปัญหาสร้างความขัดแย้งทางปัญญา (Problem: P) 2) ค้นหาแนวทางการแก้ปัญหาที่เป็นไปได้ (Idea: I) 3) ค้นคว้าและลงมือแก้ปัญหา (Conduct: C) 4) สรุปโครงสร้างใหม่ทางปัญญา (Knowledge: K) 5) แลกเปลี่ยนเรียนรู้ (Sharing: S) โดยที่รูปแบบการจัดการเรียนรู้ (PICKS Model) ที่พัฒนาขึ้นมานี้มีประสิทธิภาพเท่ากับ 83.95/ 84.13 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่กำหนดไว้

2. หลังการจัดการเรียนรู้ด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้ (PICKS Model) นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ในการเรียนชีววิทยา ความสามารถในการคิดแก้ปัญหา และจิตวิทยาศาสตร์สูงขึ้นกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05

3. ความคิดเห็นของนักเรียนที่มีต่อการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ (PICKS Model) ในภาพรวมนักเรียนเห็นด้วยในระดับมากที่สุด

เว็บน่าสนใจ